Kitap : Sürtük
.
Yazar : Mahmut Yesari
Yayınevi : M.E.B.
Basım Tarihi : 1964
Sayfa Sayısı : 96
Boyutları : 19,8x12 cm
.
Konu :
Olaylar Üsküdar’daki bir yazlıkta geçiyor. Sevgilisi, Macit Bey’i terk etmiş. Tam o gün bir sokak kızı buraya sığınır. Adı Hürmüz. 15 gün içinde inanılmaz bir değişim gösterecektir. Yeni adı Mediha. Fakat O da komşu villadan Hayri Akarsel ile kaçar. Macit, ‘Sürtüğün gittiği tarafa uzun uzun bakarak’: “Buraya geldiği zaman evden, insanlardan korkuyordu. Kaldırımdan apartmana yükseldi. Artık insanlar O’ndan korksun! ” (Yazan: Murat Çelenligil)
.
.
Film : Sürtük – 1942
.
Yönetmen : Adolf Körner
Senaryo : Adolf Körner
.
Oyuncular : Zehra Yumsel, Refik Kemal Arduman, Halide Pişkin, Avni Dilligil, Muazzez Arçay, Mümtaz Ener, Hulusi Kentmen, Reşit Baran
.
Konu :
.
.
Film : Sürtük – 1965
.
Yönetmen : Ertem Eğilmez
Senaryo : Sadık Şendil
.
Oyuncular : Ekrem Bora – Ekrem, Türkan Şoray - Naciye/Türkan, Cüneyt Arkın - Piyanist Cüneyt, Melahat İçli - Melahat Abla, Ferah Nur, Asım Nipton, Faik Coşkun, Afif Yesari – Müdür, Volkan Kayhan - Ekrem'in Adamı, Fadıl Garan - Yaşlı Kemancı, Memduh Alpar - Yemek Öğretmeni, Moris - Dans Hocası, Faik Çoşkun, Nermin Özses, Hikmet Gül, Orhan Çoban
.
Konu :
Gazinocular Kralı Ekrem, yıllar önce ‘Beyoğlu Caddesi’nde potin bile boyamış’. Şimdi her yer O’nun. Parasını, parasının yetmediği yerde gücünü kullanıyor. Asıl mekânı ‘Büyük Saz’. Assolist Ferah Nur sahnede. Fakat Ekrem, sanatçının şımarıklığından bıkmış, terslemediği an yok. Belli ki genç kadının suyu ısınmış. Gazinocunun beklediği fırsat bir kenar mahalle meyhanesinde karşısına çıkar.
Burada şarkı söyleyip dans eden Naciye’yi şöhret yapmaya karar verir. Ancak genç kız, önceleri, gazinocunun ilgisini yanlış anlıyor. Neyse ki Hasan Baba karttaki ismi görünce durum anlaşılıyor. Ayakları suya eren Naciye, ertesi gün, Ekrem’in ağzında sakız ‘evine damlar’. Ekrem’in deyimiyle ‘yontulmak’ o gün başlar. Önce Melahat Abla’nın gözetiminde ‘kalafata çekilme’sini izliyoruz. Banyo; Yeni elbiseler; Kuaför; Manikür; Pedikür; Masaj.
Sonrasında ‘oturup kalkmasını, çatal kaşık tutmasını’ öğrenir. Yemek adabı, dans. Bu arada Ekrem’in armağanları dur durak bilmiyor. Bilezik, gerdanlıküstü açık ‘lüx’ otomobil, deniz motoru.
Müzik dersleri için piyanist Cüneyt ile çalışacak. Nota çalışması; Diyaframı idare etmek; Usul ve makamlar. Delikanlının piyanosunda bir metronom, derken bu arada, farkına varmadan, birbirlerine bağlanıyorlar.
Cünyet, annesini hiç görmemiş, tanımamış. Babası askermiş. Tatillerde onu manevralara beraber taşırmış. Ekrem Bey’i orada tanımış. Babası severmiş O’nu. Babasından bir İstiklal Madalyası ve temiz bir soyadı kalmış. Annesinden de küçük bir evle piyano.
Ekrem’e göre Naciye artık sahneye çıkmaya hazır. Yeni adı Türkan Şoray.
İki gencin sevgisi çok güzel. Ancak mutluluklarının önünde büyük bir engel var, Ekrem. Durumu anlamış. Türkan’ın ‘ismi, sanatı, şöhreti hatta güzelliği hepsi hepsi O’nun malıymış’. Elbise ve takıların geri verilmesi sorunu çözümlemiyor. Cüneyt’e giden Türkan’ın ardından bağırıyordu; Her yere haber göndermiş kimse kahramanlarımıza iş vermiyor.Türkan’ın afişleri sökülür. Büyük Saz’da yine Ferah Nur var.
Gazino sahipleri Tevfik Soyurgal ve Nubar Kamçılı’dan aldıkları ‘hayır’ yanıtları; Faik Coşkun’un Anadolu Saz’ında iş bulmaları; Ama buranın ‘yeni sahibi’ Ekrem tarafından tekrar kovulmaları; Cüneyt’in Türkan’ı terk etmesi için verilen çeki yakması; Dayak yemesi. Tüm bunlar büyük bir aşkın yanında önemsiz kalıyor. Gazinocunun son hamlesi en acımasızı. Genç kız kendisine dönmezse Cüneyt’i öldürecek. Çaresiz kalan Türkan, denileni yapıyor.Sevdiği tarafından terslenen Cüneyt gidiyor. Arzuladığı kadın yanında ama Ekrem pek mutlu değil; “Hayır, istediğim bu değildi benim. Senin, kimsenin olmayan, alınıp satılmayan tarafını, ruhunu, kalbini istiyordum. Kendimi de sizi de bunun için zorladım, hırpaladım. Meğer gücümün yetmeyeceği bir şeymiş bu.”
Genç kız, tekrar, kenar mahalle meyhanelerinde söylemeye başlar. Gazinocu Asım Nipton’un önerisi ile büyük bir yerde sahneye çıkar. Piyanoda Cüneyt. Onların mutluluğunu hazırlayan Ekrem’e ise kalp sızısı ve gözyaşları içinde oradan uzaklaşmak kalmış. (Yazan: Murat Çelenligil) ..
.
Film : Sürtük – 1970
.
Yönetmen : Ertem Eğilmez
Senaryo : Sadık Şendil
.
Oyuncular : Göksel Arsoy – Ferdi, Hülya Koçyiğit - Naciye/Canan Alev, Ekrem Bora – Kemal, Suzan Avcı - Suzan Dalcı, Güzin Özipek - Melahat Abla, Kaya Volkan - Kemal`in Adamı, Mümtaz Alpaslan, Cevat Kurtuluş – Uşak, Feridun Çölgeçen - Sofra Hocası, Renan Fosforoğlu, Moris - Dans Hocası, Doğan Tamer – Fedai, Ali Demir – Patron, Zeki Sezer - Gazino Müşterisi, Tarık Şimşek, Faik Coşkun, Niyazi Vanlı, Muzaffer Yenen – Gazinocu, Mustafa Yavuz, Hüseyin Salıcı, Oktay Yavuz
.
Konu :
.
